Trước khi quyết định rót vốn nâng cấp hoặc sửa chữa một tuyến đường, việc đánh giá chính xác độ xuống cấp của mặt đường là rất quan trọng. Tuy nhiên, làm sao để có được một bộ hồ sơ khảo sát vừa chính xác vừa trực quan mà không tốn quá nhiều thời gian? Trong bài viết này, EOV Solutions sẽ cung cấp thông tin chi tiết về giải pháp ứng dụng AI hỗ trợ các đơn vị quản lý trong công tác khảo sát và đánh giá hiện trạng đường bộ một cách nhanh chóng, chính xác.

Vì sao cần đánh giá hiện trạng đường bộ trước khi đề xuất đầu tư?

Một hồ sơ đề xuất đầu tư hay xin vốn ngân sách bảo trì chỉ thực sự có trọng lượng khi nó trả lời được các câu hỏi cốt lõi của cơ quan thẩm định. Dữ liệu càng chính xác, quyết định đầu tư càng hiệu quả và phù hợp với thực tế hơn.

1. Cơ sở quan trọng để xác định nhu cầu đầu tư

Dữ liệu khảo sát hiện trạng giúp đơn vị quản lý nhìn rõ bức tranh tổng thể: 

• Tuyến đường xuống cấp đến mức nào?
• Có cần sửa chữa cục bộ, cải tạo hay đầu tư nâng cấp toàn tuyến?
• Nên ưu tiên đầu tư cho khu vực nào trước?

Dựa trên dữ liệu thực tế, đơn vị quản lý có thể đưa ra phương án phù hợp thay vì ước lượng cảm tính.

2. Hỗ trợ bảo vệ hồ sơ trước cơ quan thẩm định

Thay vì làm báo cáo mang tính cảm tính, định tính như "tuyến đường xuống cấp nghiêm trọng", công nghệ AI giúp anh/chị chứng minh tình trạng bằng số liệu, hình ảnh và tọa độ vị trí thực tế của từng mét vuông hư hỏng. Điều này giúp tăng tính thuyết phục và hồ sơ phê duyệt dự án có thể được thông qua nhanh hơn. 

• Có dữ liệu cụ thể thay vì đánh giá chủ quan
• Dễ dàng giải trình và bảo vệ phương án đầu tư

Điều đó đặc biệt quan trọng trong các dự án bảo trì sử dụng ngân sách nhà nước.

3. Tối ưu nguồn vốn và ngân sách

Nguồn vốn dành cho bảo trì hạ tầng thường có hạn. Vì thế công tác đánh giá hiện trạng đường bộ chính xác giúp các đơn vị phân bổ ngân sách đúng chỗ, tránh đầu tư dàn trải, lãng phí vào những đoạn đường còn tốt và tập trung xử lý dứt điểm các điểm nghẽn hạ tầng. Từ đó giúp sử dụng nguồn vốn duy tu, bảo trì hiệu quả hơn.

Những khó khăn khi đánh giá hiện trạng đường bộ theo phương pháp truyền thống

Khi áp dụng các phương pháp kiểm tra thủ công thông thường, các kỹ sư và đơn vị quản lý thường gặp phải một số rào cản như:

• Khảo sát thủ công mất nhiều thời gian và nhân lực: Khi cho nhân viên đi bộ hoặc chạy xe chậm để ghi chép sổ sách trên hàng chục kilomet đường phải mất vài ngày mới có thể hoàn thành.
• Dữ liệu rời rạc, khó tổng hợp: Các biên bản ghi chép bằng giấy hoặc file Excel thủ công khá khó để đối chiếu, xử lý và lưu trữ đồng bộ.
• Thiếu liên kết giữa hình ảnh và vị trí thực tế: Đôi khi chụp ảnh vết nứt xong, vài ngày sau quay lại lập hồ sơ thì không nhớ chính xác bức ảnh đó nằm ở cột mốc, tọa độ nào trên tuyến.
• Khỏ đánh giá mức độ hư hỏng toàn tuyến: Khó đưa ra cái nhìn tổng quan xem tỷ lệ hỏng hóc chiếm bao nhiêu phần trăm diện tích mặt đường.
• Thiếu dữ liệu trực quan phục vụ thuyết minh: Hồ sơ thiếu các bản đồ màu, biểu đồ trực quan khiến việc thuyết minh dự án trở nên khô khan, khó thuyết phục người thẩm định.

Giải pháp AI đánh giá hiện trạng đường bộ EOV Road AI

Để giải quyết triệt để các khó khăn trên, EOV Road AI mang đến một quy trình đánh giá hoàn toàn tự động, khoa học và trực quan bằng công nghệ Trí tuệ nhân tạo thị giác (Vision AI). Đây là giải pháp ứng dụng AI giúp khảo sát và đánh giá hiện trạng đường bộ một cánh nhanh chóng, chính xác.

Thu thập dữ liệu bằng video hành trình

Anh/chị không cần đến những chiếc xe quét laser đắt đỏ hay thiết bị khảo sát chuyên dụng. Chỉ cần gắn một chiếc điện thoại thông minh thông thường hoặc camera hành trình lên kính lái xe tuần tra, cho xe chạy theo tốc độ vừa phải để quay lại video mặt đường. Sau đó chỉ cần đẩy video khảo sát lên hệ thống EOV Road AI, công việc còn lại sẽ do AI phân tích tự động.

Công nghệ AI tự động phát hiện hư hỏng mặt đường

Hệ thống có thể nhận diện nhiều loại hư hỏng phổ biến:

• Nứt dọc
• Nứt ngang
• Nứt mạng lưới
• Bong tróc
• Ổ gà
• Lún bánh xe
• Bong tách lớp
• Vũng nước

Tất cả được phát hiện tự động từ video mà không cần kiểm tra thủ công.

Bản đồ hóa toàn bộ hiện trạng trên GIS

Mỗi khi phát hiện một vết hỏng, AI tự động lấy tọa độ GPS tại thời điểm đó để gắn lên bản đồ số (GIS). Anh/chị quản lý có thể nhìn thấy rõ ràng các điểm hư hỏng phân bố ra sao trên toàn tuyến ngay trên màn hình máy tính. 

• Hiển thị chính xác vị trí hư hỏng trên bản đồ
• Theo dõi sự phân bố hư hỏng trên toàn tuyến
• Dễ dàng khoanh vùng các khu vực xuống cấp

Tự động phân loại và đánh giá mức độ hư hỏng

Hệ thống tự động chấm điểm và phân loại các khiếm khuyết theo 3 cấp độ: Nhẹ - Trung bình - Nặng. Từ đó giúp loại bỏ hoàn toàn yếu tố đánh giá cảm tính của con người. 

Tổng hợp báo cáo PCI và dashboard trực quan

Sau khi phân tích thành công, hệ thống tự động trả kết quả dưới 3 dạng:

• Bản đồ khiếm khuyết (Thống kê số lượng hư hỏng)
• Video gán nhãn khiếm khuyết
• Bản đồ đánh giá tình trạng mặt đường theo chỉ số PCI trên từng đoạn 100m

Dữ liệu được hiển thị trực quan, dễ hiểu và sẵn sàng sử dụng cho báo cáo.

Ứng dụng trong đề xuất đầu tư và bảo trì đường bộ

Hiện nay nhiều đơn vị đã lựa chọn ứng dụng AI trong công tác đánh giá hiện trạng đường bộ để:

• Đánh giá nhanh hiện trạng toàn tuyến: Giúp các đơn vị khảo sát nắm bắt dữ liệu của hàng chục, hàng trăm kilomet đường chỉ sau vài ngày chạy xe, rút ngắn 80% thời gian so với trước đây.
• Hỗ trợ lập hồ sơ đề xuất sửa chữa, nâng cấp: Cung cấp đầy đủ bằng chứng hình ảnh, GPS và con số thống kê chính xác để đính kèm vào phần thuyết minh dự án.
• Theo dõi biến động qua từng đợt khảo sát: So sánh dữ liệu giữa các quý, các năm để thấy tốc độ xuống cấp của đường, từ đó chứng minh tính cấp bách của việc đầu tư.
• Ưu tiên nguồn lực cho vị trí nghiêm trọng: Giúp nhà quản lý phê duyệt danh mục sửa chữa một cách minh bạch, công bằng, ưu tiên rót vốn vào các tuyến đường có hư hỏng nặng trước.

Kết luận

Như vậy, giải pháp EOV Road AI hỗ trợ các đơn vị chuẩn hóa dữ liệu đánh giá hiện trạng đường bộ thông qua việc tự động phân tích video khảo sát và trực quan hóa kết quả trên bản đồ số. Dữ liệu thu thập được giúp các đơn vị có thêm cơ sở để xác định nhu cầu đầu tư, ưu tiên nguồn lực phù hợp và nâng cao hiệu quả trong công tác lập kế hoạch bảo trì, sửa chữa và nâng cấp hạ tầng giao thông. 

Câu Hỏi Thường Gặp (FAQ)

1. Đánh giá hiện trạng đường bộ bằng AI có cần thiết bị chuyên dụng không?
Không cần. Anh/chị có thể sử dụng các thiết bị ghi hình phổ thông như camera hành trình hoặc điện thoại thông minh (như iPhone, Samsung...) có độ phân giải tốt gắn lên xe tuần tra để thu thập dữ liệu video. 

2. Công nghệ AI có thể phát hiện những loại hư hỏng nào?
EOV Road AI nhận diện tốt 8 loại khiếm khuyết bề mặt phổ biến gồm: Nứt dọc, nứt ngang, nứt mạng lưới (mai rùa), bong tróc, bong tách lớp, ổ gà, lún bánh xe và vũng nước. 

3. Kết quả đánh giá có thể sử dụng cho hồ sơ đề xuất đầu tư không?
Có. Dữ liệu được chuẩn hóa và có thể dùng trực tiếp cho báo cáo và thuyết minh.

4. EOV Road AI có thể triển khai trên các tuyến đường địa phương không?
Có. Giải pháp phù hợp với nhiều loại tuyến đường khác nhau như đường nhựa, bê tông xi măng.

5. Hệ thống có hỗ trợ xuất báo cáo và bản đồ hiện trạng không?
Có. Toàn bộ dữ liệu sau khi AI phân tích sẽ được hiển thị trực quan trên một bảng điều khiển (Dashboard) trung tâm. Từ đây, đơn vị có thể xuất các báo cáo thống kê dạng bảng biểu excel, CSV cùng một số định dạng khác để phục vụ công tác quản lý.